Wisselligging

Hoe vaak van houding wisselen? Frequentie op maat

Elke 4 uur is een uitgangspunt, geen vaste regel. Zo bepaal je wat bij jouw cliënt past.

Kort antwoord

Elke 4 uur is in de V&VN-richtlijn een uitgangspunt, geen vaste regel. Stem de frequentie af op de huid, de onderlaag, de mobiliteit en het comfort van de cliënt.

Het uitgangspunt

De V&VN-richtlijn Decubitus (2021) noemt in principe een houdingswisseling elke 4 uur. De internationale richtlijn benadrukt dat de frequentie per cliënt wordt bepaald.

Wat de frequentie bepaalt

  • Hoe de huid reageert: blijft er roodheid na het wisselen, dan is vaker nodig.
  • De onderlaag (het matras) waarop de cliënt ligt.
  • Hoe mobiel de cliënt zelf is.
  • Comfort, pijn en de wensen van de cliënt.

Evalueren en bijstellen

Kijk bij elke houdingswisseling naar de huid en noteer wat je ziet. Zo kun je de frequentie onderbouwd aanpassen. Leg de afspraak vast in het zorgplan, zodat elke dienst hetzelfde doet.

Met Multiturn 6

Bij de Multiturn 6 stel je het kantelinterval per cliënt in: 30, 60 of 90 minuten.

Verdiepende vragen

Moet ik ’s nachts even vaak wisselen als overdag?

Dat hangt af van de cliënt en de afspraken in het zorgplan. Leg de afspraken voor de nacht apart vast.

Wanneer verhoog ik de frequentie?

Als er na het wisselen roodheid blijft die niet wegdrukt.

Bronnen

Bijgewerkt op 21 oktober 2026. Vakinhoudelijke review door een zorgprofessional is uitgevoerd.

Van kennis naar praktijk

Zie het in de praktijk.

Probeer de Multiturn 6 drie weken kosteloos, begeleid door onze ergotherapeut. Of kijk eerst hoe ‘wisselwijs’ jouw team is.

Probeer 3 weken kosteloosDoe de Wisselwijzer

Direct toepassen.

BeslisboomHoe vaak moet deze cliënt van houding wisselen?Een stappenplan om tot een onderbouwde frequentie te komen, uitgaande van de richtlijn.BeslisboomIs automatische wisselligging passend voor deze cliënt?Vier vragen om te bepalen of een kantelend systeem past.BeslisboomOnrust bij een cliënt met dementie rond wisselligging: wat kan de oorzaak zijn?Een beslisboom om de oorzaak van onrust gestructureerd te onderzoeken, voordat je iets verandert.WerkinstructieWerkinstructie: een cliënt in de 30-gradenhouding leggenStap voor stap naar een zijligging die stuit en heup allebei ontziet.Micro-learningWisselligging in 5 minutenTest en verdiep je kennis in vijf korte stappen.

Lees verder.

Wisselligging op een wisseldrukmatras: wat zegt de richtlijn?Ligt een cliënt op een wisseldrukmatras, dan hoeft hij niet meer gedraaid te worden. Toch? De richtlijn zegt iets anders.De 30-gradenhouding: zo leg je iemand goed op de zijEen volledige zijligging belast juist de heup. Met een lichte kanteling ontlast je stuit en heup allebei.Wisselligging in de nacht: zorg en rust combinerenHoudingswisseling stopt niet om middernacht. Maar slaap is ook belangrijk. Zo vind je de balans.