Wetenschap en richtlijnen

Zeven misverstanden over decubitus en wisselligging

Veel ideeën over decubitus zijn hardnekkig, maar kloppen niet. Zeven misverstanden op een rij.

Kort antwoord

Veelgemaakte misverstanden zijn dat draaien op een wisseldrukmatras niet nodig is, dat iedereen om de 2 uur moet, dat 90 graden het beste is, en dat ringkussens en masseren helpen. De richtlijnen zeggen anders.

1. Op een wisseldrukmatras hoef je niet te draaien

Niet waar. Wisseldruk verandert de houding niet; de richtlijn vraagt ook dan om houdingswisseling op maat.

2. Iedereen moet om de 2 uur gedraaid worden

Niet onderbouwd. Er is geen universeel optimaal interval; de frequentie is maatwerk.

3. Een zijligging van 90 graden is het beste

Niet waar. Bij 90 graden rust het gewicht op de heup; ongeveer 30 graden is het uitgangspunt.

4. Rode huid is altijd decubitus

Niet waar. Wegdrukbare roodheid na drukontlasting is een normale reactie. Niet-wegdrukbare roodheid kan wel wijzen op categorie 1.

5. Een ringkussen ontlast de stuit

Niet waar. Een ringkussen drukt op het weefsel eromheen; de richtlijn raadt het af.

6. Masseren van rode plekken helpt

Niet waar. Masseren of wrijven over drukplekken kan het weefsel juist beschadigen.

7. Hoe meer lagen onder de cliënt, hoe zachter en beter

Niet waar. Extra lagen verminderen de werking van het matras en houden warmte en vocht vast.

Verdiepende vragen

Waar komen deze misverstanden vandaan?

Vaak uit oudere opleidingen en gewoontes die nooit zijn herzien.

Hoe pak ik een misverstand aan in het team?

Bespreek de richtlijn samen, bijvoorbeeld met de Wisselwijzer of de quiz.

Bronnen

Bijgewerkt op 22 oktober 2026. Vakinhoudelijke review door een zorgprofessional is uitgevoerd.

Van kennis naar praktijk

Zie het in de praktijk.

Probeer de Multiturn 6 drie weken kosteloos, begeleid door onze ergotherapeut. Of kijk eerst hoe ‘wisselwijs’ jouw team is.

Probeer 3 weken kosteloosDoe de Wisselwijzer

Direct toepassen.

Micro-learningRichtlijnen en bewijs in 5 minutenTest en verdiep je kennis in vijf korte stappen.

Lees verder.

De richtlijnen over decubitus: een overzichtV&VN, de internationale richtlijn en NICE: wat zijn het, en waarin verschillen ze?Hoe sterk is het bewijs? Systematische reviews begrijpen‘Laag zeker bewijs’, ‘geen significant verschil’: wat betekenen die woorden, en wat kun je ermee?Minder standaard wisseldruk: waarom wisselligging nu het verschil maaktJe hoort het steeds vaker: we stappen af van wisseldruk. Klopt dat? En wat betekent het voor de manier waarop je wisselligging organiseert?